Sağlık Bakanlığı ve AK Parti Grup Başkanlığı, tütün ürünlerinin satışına yönelik yeni bir düzenleme taslağı üzerinde çalışıyor. 13 Ekim 2026 itibarıyla gündemde olan taslağa göre, market, bakkal ve büfe gibi satış noktalarında elektronik yaş doğrulama sistemiyle kontrol yapılması planlanıyor. Düzenlemenin temel amacı, 18 yaşından küçüklere sigara satışını önlemek ve gençleri tütün ürünlerinin zararlarından korumak.
Sigara satışında QR kodlu yaş kontrolü gündemde
Taslakta öne çıkan modele göre, ilgili kamu otoritesinin oluşturacağı QR kod, tütün ürünü satın almak isteyen kişinin telefonuyla okutulacak. Sistem, kişinin T.C. kimlik numarasıyla eşleşerek 18 yaşını doldurup doldurmadığını kontrol edecek.
Uygulamada satıcıya kişinin adı, tam yaşı veya diğer kişisel bilgilerinin aktarılmaması hedefleniyor. Elektronik yaş doğrulama sisteminin hem fiziksel satış noktalarında hem de internet üzerinden yapılan satışlarda uygulanması değerlendiriliyor.
13-15 yaş grubundaki öğrencilerle ilgili araştırma verisi
Taslakta, 2017 yılında yapılan Küresel Gençlik Tütün Araştırması’nın sonuçlarına da yer veriliyor. Araştırmaya göre, 13-15 yaş grubunda hâlen sigara kullanan öğrencilerin yüzde 73,3’ü, 18 yaşını doldurmamış olmasına rağmen market ve bakkal gibi satış noktalarından sigara alabildiğini bildirdi.
Planlanan elektronik kontrol sistemiyle yaş sınırının satış sırasında daha etkili biçimde denetlenmesi amaçlanıyor.
Elektronik sistem için bir yıllık süre öngörülüyor
Taslakta, tütün ürünü satın alan kişilerin yaşını ve günlük satın alabilecekleri tütün ürünü miktarını denetleyecek elektronik sistemin geliştirilerek bir yıl içinde uygulamaya alınması öngörülüyor.
Sistemin çalışma usul ve esaslarının, Tarım ve Orman Bakanlığının görüşü alınarak Sağlık Bakanlığınca belirlenmesi planlanıyor. Düzenleme, mevcut aşamada taslak çalışması niteliği taşıyor.
Bakan Memişoğlu: Önceliğimiz çocukları korumak
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, düzenlemeye ilişkin eleştirilere yanıt vererek önceliklerinin 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satışını engellemek olduğunu belirtti.
Memişoğlu, NSosyal hesabından yaptığı açıklamada, kişisel verilerin korunması ve mahremiyetin gözetilmesinin önemine dikkat çekti. Elektronik sistemler dahil farklı seçeneklerin değerlendirildiğini ifade eden Bakan, yeni kanun taslağı ve mevzuat çalışmalarının bu çerçevede sürdüğünü bildirdi.
Bakan Memişoğlu, tütünle mücadelenin yalnızca bireysel değil, toplumsal bir sorumluluk olduğunu vurgulayarak gençlerin tütünün zararlı etkilerinden korunmasını hedeflediklerini kaydetti.
Not: Elektronik yaş doğrulama sistemiyle ilgili düzenleme taslak aşamasındadır. Uygulamanın kesin başlangıç tarihi ve nihai hükümleri, yasal süreçte yapılacak açıklamalarla netleşecektir.
