Letonya’da haftalardır süren tartışmaların ardından, İstanbul Sözleşmesi’nden çekilmeyi öngören yasa tasarısı parlamentoda kabul edildi. 100 sandalyeli Letonya Parlamentosu’nda (Saeima) yapılan ikinci oylamada tasarı, 56 “evet”, 32 “hayır” ve 2 “çekimser” oyla onaylandı.
Yaklaşık 13 saat süren oturumun ardından kabul edilen kararın yürürlüğe girmesi için, Cumhurbaşkanı Edgars Rinkevics’in onayı gerekiyor. Anayasaya göre Cumhurbaşkanı’nın, yasayı 10 gün içinde onaylama veya veto ederek parlamentoya geri gönderme hakkı bulunuyor. Ancak meclis aynı metni yeniden kabul ederse Cumhurbaşkanı ikinci kez itiraz edemiyor.
Cumhurbaşkanı Rinkevics, oylamanın ardından sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, kararı “ideolojik veya siyasi değil, devlet çıkarları ve hukuki kriterler çerçevesinde” değerlendireceğini belirtti.
Uzmanlar, kararın referanduma götürülmesi ihtimalinin düşük olduğunu ancak Anayasa Mahkemesi yolunun açık bulunduğunu belirtiyor. Bazı muhalefet partilerinin, çekilme kararını mahkemeye taşıma hazırlığında olduğu öğrenildi.
Tasarının parlamentodan geçmesinin ardından başkent Riga’da çok sayıda kişi kararın geri çekilmesi talebiyle protesto gösterisi düzenledi.
Söz konusu yasa teklifi, sağcı muhalefet partisi “Latvia First” tarafından sunuldu. Partinin temsilcisi Inguna Millere, uluslararası basına yaptığı açıklamada İstanbul Sözleşmesi’ni “radikal feminizmin ürünü” olarak nitelendirdi ve metnin “kadına yönelik şiddetle mücadeleden çok siyasi bir ideoloji taşıdığını” savundu.
2011 yılında İstanbul’da imzaya açılan İstanbul Sözleşmesi, Avrupa Konseyi tarafından kadına yönelik şiddetle mücadelede en kapsamlı uluslararası belge olarak kabul ediliyor. Türkiye 2021 yılında sözleşmeden çekilirken, Letonya’nın da aynı yönde adım atması Avrupa genelinde geniş yankı uyandırdı.
