WHATSAPP İHBAR
İran’da 28 Aralık 2025 tarihinde hayat pahalılığına karşı başlayan ve kısa sürede hükümet karşıtı gösterilere dönüşen protestolar ülke genelinde devam ediyor. Gösterilere ilişkin can kaybı ve gözaltı sayılarıyla ilgili çarpıcı iddialar uluslararası kamuoyuna yansımaya başladı.
ABD merkezli hak örgütü İran İnsan Hakları Aktivistleri (Human Rights Activists in Iran – HRA) tarafından yapılan son açıklamada, protestoların başladığı tarihten bu yana ülkede toplam 10 bin 675 kişinin gözaltına alındığı ileri sürüldü. HRA, gözaltına alınanlar arasında 169 çocuğun da bulunduğunu iddia ederek, güvenlik güçlerinin müdahalelerinin özellikle gençler üzerinde ciddi etkiler yarattığını savundu.
Aynı kuruluş, protestolar sırasında hayatını kaybedenlerin sayısının 8’i çocuk olmak üzere en az 490’ya ulaştığını öne sürdü. HRA tarafından paylaşılan bu veriler, sahadaki kaynaklar ve yerel ağlar üzerinden toplanan bilgiler ışığında hazırlandığı belirtilen raporlara dayanıyor. Ancak bu rakamlar İran makamları tarafından doğrulanmış değil.
İran’daki resmi kaynaklar ise farklı veriler paylaşıyor. Devrim Muhafızları’na yakınlığıyla bilinen Tasnim Haber Ajansı, özellikle İsfahan eyaletinde yaşanan protestolarda 30 güvenlik görevlisinin hayatını kaybettiğini duyurdu. Ajans, ülke genelinde protestolar sırasında ölen toplam güvenlik personeli sayısının ise 109 olduğunu bildirdi.
İran hükümeti, gösterilerin kamu düzenini bozduğunu ve bazı grupların şiddet olaylarına karıştığını savunurken, insan hakları örgütleri ise güvenlik güçlerinin müdahalelerinin orantısız olduğunu öne sürüyor. Uluslararası toplum, yaşanan gelişmeleri yakından takip ederken, bazı ülkeler İran yönetimine itidal çağrısında bulundu.
Protestoların seyrine ilişkin resmi ve bağımsız kaynaklardan gelen veriler arasındaki fark dikkat çekerken, ülkedeki bilgi akışının sınırlı olması nedeniyle net tabloya ulaşmanın zor olduğu ifade ediliyor. Önümüzdeki günlerde hem İran makamlarından hem de uluslararası kuruluşlardan yeni açıklamaların gelmesi bekleniyor.
