WHATSAPP İHBAR
Türkiye’nin BRICS’e tam üyelik hedefi, başvurudan bir yıl sonra önemli ölçüde ivme kaybetti. Özellikle Hindistan ile artan diplomatik gerilim ve BRICS içinde NATO üyeliğine yönelik çekinceler, Türkiye’nin bloğa katılım sürecini zora soktu.
NATO Üyesi İlk Aday: Türkiye’nin Dikkat Çekici Başvurusu
Türkiye, geçtiğimiz yıl BRICS (Brezilya, Rusya, Hindistan, Çin, Güney Afrika) ekonomik bloğuna başvurarak dikkatleri üzerine çekmişti. Bu başvuru, NATO’ya üye olan bir ülkenin ilk kez BRICS’e tam üyelik için girişimde bulunması açısından önemli bir gelişme olmuştu.
Ancak süreç, beklenildiği gibi ilerlemedi. Türkiye’ye, 13 ülkeyle birlikte sadece “ortak ülke” statüsü önerildi. Ankara ise bu öneriyi, Avrupa Birliği sürecinde yıllardır karşılaştığı “özel ortaklık” modeliyle benzerlik gösterdiği için olumlu karşılamadı. Türkiye’den bu konuda resmi bir açıklama gelmese de Cumhurbaşkanı Erdoğan, son BRICS zirvesine katılmadı; Türkiye’yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan temsil etti.
Rusya’dan “Genişleme Yok” Açıklaması Ama…
Haziran 2024’te konuşan Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Arjantin, Mısır, Etiyopya, İran ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin BRICS’e katılmasının ardından, bloğun yakın dönemde yeni bir genişleme planlamadığını belirtti. Ancak bu açıklamaya rağmen Ocak 2025’te Endonezya’nın tam üyelikle BRICS’e kabul edilmesi, genişlemenin tamamen sona ermediğini gösterdi.
Hindistan’dan Türkiye’ye En Sert Tepki
Middle East Eye’a konuşan Brezilyalı bir diplomat, Türkiye’nin NATO üyesi olmasının birçok BRICS üyesini tedirgin ettiğini, özellikle Hindistan’ın Türkiye’nin üyeliğine açıkça karşı çıktığını belirtti.
Gerilimi tırmandıran temel nedenlerden biri ise Pakistan-Türkiye ilişkileri oldu. 2024 yılında Keşmir’de yaşanan ve 27 Hindistan vatandaşının hayatını kaybettiği saldırı sonrası, Hindistan doğrudan Pakistan’ı suçladı. Hindistan medyası, Türkiye’nin Pakistan’a Bayraktar SİHA’lar da dahil olmak üzere askeri destek sağladığını iddia etti.
Hindistan-Türkiye Arasında Diplomatik ve Ticari Yaptırımlar
Saldırının ardından Hindistan’da Türkiye’ye yönelik ciddi bir kampanya başlatıldı:
- Türkiye merkezli Çelebi Havacılık şirketinin güvenlik izni iptal edildi.
- IndiGo Havayolları, Türk Hava Yolları ile ortak uçuş anlaşmasını 31 Ağustos itibarıyla sonlandıracağını açıkladı.
- Air India, uçak bakımı konusunda Turkish Technic ile olan iş birliğini sonlandıracağını duyurdu.
- Hindistan kamuoyunda Türkiye’ye yönelik turizm boykotu çağrıları yapıldı.
Hindistan Kara Kuvvetleri Komutan Yardımcısı Korgeneral Rahul R Singh, Türkiye’yi doğrudan hedef alarak “Türkiye, Pakistan’ın Hindistan’a karşı yürüttüğü stratejinin önemli bir parçasıydı” açıklamasında bulundu.
ABD’den BRICS’e Ekonomik Baskı
Öte yandan, ABD’nin de BRICS’in genişlemesine ve yeni bir para birimi kurma hedeflerine olumsuz yaklaştığı biliniyor. Eski ABD Başkanı Donald Trump, BRICS’e katılım veya ortak para birimi kurulması halinde, bu ülkelerden yapılacak ithalata %100 gümrük vergisi uygulanacağını söylemişti. Son olarak ABD, BRICS’e yakın ülkelere karşı ithal ürünlere %10 ek vergi getirileceğini duyurdu.
